Newyddion a Gwybodaeth

Cymoedd i'r Arfordir yn cefnogi menter bocsys nythu i ddenu Gwenoliaid Duon yn ôl i Ben-y-bont ar Ogwr

Y mis hwn, bydd croeso cynnes yng Ngogledd Corneli, Pen-y-bont ar Ogwr, i ymwelwyr haf pluog tra arbennig: Y Gwenoliaid Duon. Ac mae cefnogwyr y fenter bocsys nythu (Cymoedd i'r Arfordir, Clwb Adar Morgannwg a Phartneriaeth Natur Leol Pen-y-bont ar Ogwr) yn gobeithio y bydd yr adar yn sefydlu cartref haf parhaol yma a chynyddu eu niferoedd.

 

Ar Ddiwrnod Rhyngwladol Amrywiaeth Fiolegol eleni, mae'r thema 'rydyn ni'n rhan o'r ateb' yn gofyn i ni ystyried sut gallwn fyw mewn cytgord â natur a helpu i atal colli bioamrywiaeth. Mae Cymoedd i'r Arfordir yn ymrwymedig i hyrwyddo bioamrywiaeth ar draws ein stadau ac yn cydnabod y gallwn ni, fel sefydliad, fod yn rhan o'r ateb drwy gefnogi mentrau fel hyn.

 

 

Howard Driver (ar y chwith), a Strinda Davies (ar y dde)

 

Mae Gwenoliaid Duon yn gwneud taith ddwyffordd anhygoel 14,000 o filltiroedd o Affrica i'r un ardal fridio bob blwyddyn ar yr adeg hon, ac maent yn aros yn ffyddlon i'w partneriaid. Ond maent yn prinhau'n ddifrifol oherwydd colli eu safleoedd nythu traddodiadol. Dyna pam y cafodd partneriaeth newydd ei ffurfio i ymchwilio i leoliadau newydd ar gyfer y safleoedd nythu a gollwyd. Mae chwe safle nythu addas wedi cael eu gosod bellach ar Stad Marlas. 

 

“Yn anffodus, mae Gwenoliaid Duon yn rhywogaeth sy'n diflannu,” esboniodd Strinda Davies, Ymddiriedolwr Clwb Adar Morgannwg. “Fel elusen sy'n ymrwymedig i ddiogelu a mwynhau'r adar yn ein hardal ni yn Ne Cymru, rydym wrth ein bodd o gael gweithio gyda Chymoedd i'r Arfordir er lles yr ymfudwyr haf mawreddog hyn.”

 

Crëwyd y prosiect yn sgil monitro diwyd gan aelodau'r clwb adar ar y poblogaethau o Wenoliaid Duon sy'n bridio yng nghymunedau Mynyddcynffig, Y Pîl a Gogledd Corneli dros y blynyddoedd diwethaf, fel rhan o brosiect mapio Gwenoliaid Duon yr RSPB ledled y DU.

 

Llun gan Tim Collier

 

Bydd y Gwenoliaid Duon sy'n cyrraedd nawr yn ymadael ym mis Awst am eu tiroedd gaeafu yn y Congo Affricanaidd. Maent yn treulio'r rhan fwyaf o'u hoes yn hedfan, gan lanio pan fyddant yn cyrraedd safle nythu yn unig. Maent yn byw am tua phum mlynedd, ond nid ydynt yn cyrraedd oed bridio nes byddant yn dair neu bedair oed.

 

“Mae niferoedd y Gwenoliaid Duon yn prinhau'n ddifrifol oherwydd colli eu safleoedd nythu traddodiadol,” meddai Jess Hartley, Cydlynydd Partneriaeth Natur Leol Pen-y-bont ar Ogwr, yn drist. “Ond rydym yn falch iawn o allu cefnogi'r fenter hon yn ariannol i sicrhau bod y bocsys nythu wedi cael eu gosod yn ddiogel gan wirfoddolwyr Clwb Adar Morgannwg, yn defnyddio'u harbenigedd a'u gwybodaeth arbenigol.”

 

Meddai Andy Jones, Arweinydd y Tîm Tai Cymunedol yng Nghymoedd i'r Arfordir: “Fel rheolwr meddiannau ar Stad Marlas, mae Cymoedd i'r Arfordir yn falch o gefnogi'r fenter hon fel rhan o'n hymrwymiad i gefnogi bioamrywiaeth, a galluogi ein preswylwyr i weld amrywiaeth o fywyd gwyllt ar garreg eu drws.

 

“Mae'r flwyddyn ddiwethaf hon wedi amlygu pwysigrwydd a buddion prosiectau cadwraeth fel y rhain. Ac yng Nghymoedd i'r Arfordir rydym yn gwybod y gall y fath bartneriaethau ein galluogi i gyflawni mwy fyth yn ein cymuned, gan greu lleoedd diogel a hapus i bobl a natur fel ei gilydd. Edrychwn ymlaen at fentrau newydd yn y dyfodol.”   

 

4511